Warmwaterkruiken
Mijn naam is Aad Kok. Sinds ongeveer 1987 spaar ik warmwaterkruiken. Dit kunnen bedkruiken zijn, voetenkruiken, heetwater stoven, rijtuigkruiken, buikkruiken of mofkruiken. Mijn verzamelobjecten moeten hun warmte overdragen doordat ze met heet water gevuld zijn. Soms ga ik over die grens heen. Het kan dan bijv. gaan om een warmtesteen, bedpan, kruiken met zand- of geleivulling, een elektrisch verhitte kruik, of een ziekenhuiskruik. Alhoewel ze geen heetwater bevatten kunnen ze onderdeel van de verzameling worden.
In dat beginjaar kocht mijn toenmalige echtgenote enige folkloristisch beschilderde bedkruiken. Ze wilde ze zelf ook kunnen beschilderen en dus kochten wij op rommelmarkten een aantal flesmodellen van ijzer. Er kwamen koperen en messingkruiken bij. Langzaam ging er een wereld van modellen uit meerdere landen voor ons open. Er bestonden kruiken van tin, aardewerk, keramiek, koper, messing, ijzer, aluminium. Ze waren verchroomd, beschilderd, gepoetst of ongepoetst, geglazuurd, verroest, gegalvaniseerd of vertind. Ze waren door tingieters, koperslagers, pottenbakkers, industriële fabrikanten of amateurs gemaakt. Ze waren rond-, fles-, ovaal-, brood- of bolvormig of plat van vorm. We hebben er die van granaathulzen zijn gemaakt en we weten dat er ook van landmijnschotels en andere oorlogsmaterialen zijn gemaakt. Ze waren soms heel groot en soms heel klein. Soms kostten ze bijna niets, soms waren ze prijzig. Ze kwamen uit Nederland, Duitsland, Engeland, Frankrijk, Ierland of Amerika.
Toen ik bij mijn tweede echtgenote introk bracht ik dus ook zo’n 80 kruiken mee. Ze staan verspreid over onze woning: koper bij koper, messing bij messing, aardewerk bij aardewerk. Gelukkig heeft Adri, mijn vrouw, mijn hobby tot de onze gemaakt. Zonder haar zou de verzameling niet uitgegroeid kunnen zijn tot wat die nu is: zo’n 150 kruiken, van heel bijzonder tot heel gewoon! Lange tijd dacht ik, dat ik de enige "gek" zou zijn die kruiken spaarde. Her en der in musea zag je als deel van de aankleding of van de historische verzameling wel een paar kruiken, maar meer toch niet.
In 2004 kwamen we in contact met Hans en Marion van der Vleugel, die een nog grotere verzameling bleken te hebben. De meeste ervan toonden zij toen in hun "virtuele kruikenmuseum"
(www.xs4all.nl/~vdvleug/kruikenmuseum). Een deel van onze kruiken staat sinds 2005 op hun website. Samen met hen konden we van november 2006 tot augustus 2007 in Museum Kennemerland te Beverwijk de tentoonstelling "Koude Voeten – Warme Handen" organiseren. We zijn niet elke dag met onze verzameling bezig. Op rommelmarkten, kofferbakmarkten, curiosa en antiekmarkten wordt natuurlijk wel met een oplettend oog gekeken of we nog wat van onze gading vinden kunnen.
In 2009 gaf een andere verzamelaar, Arend den Nobel, een rijk geïllustreerd boekje uit, getiteld "Van beddensteen tot beddenkruik". Het is rechtstreeks bij hem te bestellen via e-mail Hij en wij ontdekken iedere keer weer een ander model, ander materiaal of ander gebruik. Onze verzameling zal nooit compleet zijn!
Aad Kok email: